Dołącz do czytelników
Brak wyników

WETERYNARYJNE ABC

28 lutego 2019

NR 1 (Luty 2019)

Krok przed zabiegiem

0 184

Prawidłowe przygotowanie pacjenta jest bardzo ważnym elementem każdego zabiegu operacyjnego, bez względu na rodzaj wykonywanej operacji i stopnia ingerencji chirurgicznej. Każdy element przygotowania powinien być wykonany ze szczególną uwagą i starannością, ponieważ nawet niewielkie niedociągnięcia mogą mieć negatywny skutek.

Przygotowanie pacjenta rozpoczyna się już w domu właściciela. Obowiązkiem lekarza jest udzielenie informacji właścicielowi, zalecenie badań, zebranie wywiadu i kwalifikacja do zabiegu. W dniu zabiegu zwierzę powinno być na czczo od ok. 6–12 godzin. U zwierząt młodych lub wyniszczonych zaleca się 6-godzinną głodówkę ze względu na zagrożenie hipoglikemią. Wodę należy odstawić na 2–4 godziny przed zabiegiem. Przy zabiegach okolicy odbytu i jelita grubego wymagane jest:

  • głodówka 24–48 godzin, 
  • wykonanie lewatywy,
  • dokładne umycie psa.

W zależności od stanu utrzymania, zwierzę może wymagać kąpieli przed zabiegiem i uwolnienia od pcheł i kleszczy. Badanie jamy ustnej pod względem występowania ropnego zapalenia przyzębia czy zaawansowanego kamienia nazębnego jest wskazane przy podejmowaniu decyzji o czasie rozpoczęcia antybiotykoterapii i wyznaczenia terminu zabiegu.
W przypadku przyjmowania do szpitala ważne jest, czy zwierzę ma aktualne szczepienia. Zwierzę nieposiadające wymaganych szczepień jest narażone na zakażenia, 
np. parwowirozą, herpeswirozą.
Należy poinformować właściciela o możliwości wykonania profilaktycznych badań krwi i echa serca. U zdrowych, młodych zwierząt ze zlokalizowaną chorobą wystarczą podstawowe badania. Laboratoria weterynaryjne mają w swojej ofercie profil „kontrola przedoperacyjna”, w skład którego wchodzi badanie:

  • morfologii, 
  • mocznika,
  • kreatyniny, 
  • ALT, 
  • AP, 
  • bilirubiny całkowitej, 
  • APPT, 
  • PT. 

Zwierzęta w trakcie leczenia muszą mieć aktualne badania krwi, które konieczne są do bezpiecznego przeprowadzenia znieczulenia. Zwierzęta wykazujące nieprawidłowości w osłuchiwaniu serca, na radiogramie, w zapisie EKG, rasy psów i kotów predysponowane do chorób układu krążenia, należy skierować na echo serca.
Psy ras brachycefalicznych wymagają szczególnej uwagi przed zabiegiem, a w badaniu klinicznym poddaje się ocenie stopień niewydolności oddechowej, zwężenie otworów nosowych, długość podniebienia miękkiego. Warto wykonać RTG klatki piersiowej w celu wykluczenia niedorozwoju tchawicy. 
Przed wykonaniem zabiegu chirurgicznego trzeba zapoznać się z dokumentacją i leczeniem chorób przewlekłych pacjenta, np. cukrzycy, niedoczynności i nadczynności tarczycy, choroby Cushinga, alergii, wad wrodzonych, niewydolności układu krążenia, padaczki. Należy dowiedzieć się, czy pacjent przyjmuje regularne leki, czy posiada aktualne badania poziomu leków lub hormonów we krwi.

Aktualnie przyjmowane leki

Pytanie o aktualnie przyjmowane leki jest jednym z najważniejszych. Zwierzęta kierowane z innych lecznic dla zwierząt przeważnie są już w trakcie antybiotykoterapii, leczenia przeciwbólowego, leczenia innych chorób. Najważniejsze grupy leków to: antybiotyki, leki kardiologiczne, przeciwbólowe, przeciwzapalne, przeciwdrgawkowe, stosowane w chemioterapii, leki stosowane w leczeniu zaburzeń behawioralnych. Jeśli zwierzę nie przyjmuje leków, przed operacją należy podać antybiotyk i niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ). Stosuje się amoksycylinę z kwasem klawulanowym 12,5–25 mg/kg s.c.lub ceftriakson w dawce 15–50 mg/kg i.v. jednokrotnie podczas zabiegu. Przy zabiegach dłuższych niż 2–3 godziny aplikuje się drugą dawkę ceftriaksonu. Najczęściej stosowanym NLPZ jest meloksykam – u psów w pierwszym dniu jednokrotna początkowa dawka to 0,2 mg/kg, leczenie kontynuuje się dawką 0,1 mg/kg, należy również podać metamizol w dawce 50 mg/kg i.v. U kotów w pierwszym dniu leczenia należy podać pojedynczą dawkę meloksykamu 0,2 mg/kg, kontynuacja 0,05 mg/kg.

Powody odroczenia zabiegu

Właściciel powinien być zobowiązany do dostarczenia pełnej dokumentacji leczenia, wyników badań, informacji o podawanych lekach, a lekarz do wykonania pełnego badania klinicznego przed zabiegiem. Niejednokrotnie okazuje się, że pacjent odesłany na natychmiastową laparotomię wcale jej nie wymaga. Pacjent z płynem w jamie brzusznej okazuje się przypadkiem kardiologicznym, kotem chorującym na zakaźne zapalenie otrzewnej kotów (feline infectious peritonitis – FIP), ze stłuczeniem okolicy jamy brzusznej niewymagającym interwencji chirurgicznej. Pacjenci skierowani na osteosyntezę często mają stłuczenie płuc, odmę, przepuklinę przeponową lub inne urazy, które są powodem odroczenia zabiegu. Przed zabiegiem zawsze należy dokładnie zbadać pacjenta.
W wywiadzie ujmuje się podstawowe pytania, które pomogą ocenić stan pacjenta, a zatem:

  • czy zwierzę jest aktywne,
  • ile wody pobiera,
  • czy ma apetyt, 
  • czy w ostatnim czasie wystąpiła utrata lub wzrost masy ciała, 
  • czy kaszle, 
  • czy męczy się na spacerze, 
  • czy ma biegunkę lub wymioty, 
  • czy zwierzę w przeszłości miało wykonywane zabiegi chirurgiczne.

Bardzo ważna jest ocena stopnia...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów.

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • Roczną prenumeratę multimedialnego czasopisma weterynaryjnego VetTrends
  • Nielimitowany dostęp do całego archiwum czasopisma
  • Filmy, szkolenia, zdjęcia i prezentacje jako uzupełnienie treści wydań
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy